# Say Đắm Mùa Thu New York: Dạo Bước Central Park Rợp Lá Vàng, Cắn Miếng Pizza Nóng Hổi Ở West Village Và Ngắm Hoàng Hôn Cầu Brooklyn
Có một khoảnh khắc rất diệu kỳ mỗi độ tháng Mười gõ cửa, khi New York rũ bỏ hẳn cái oi nồng mệt mỏi của mùa hè để khoác lên mình tấm áo thu trong vắt và sắc sảo đến nao lòng. Bạn sẽ cảm nhận rõ mồn một điều đó ngay cái giây phút bước chân vừa bước lên khỏi cầu thang ga tàu điện ngầm: ngọn gió thu se se lạnh phà thẳng vào mặt làm tỉnh cả người, mùi đậu phộng rang đường ngào ngạt bốc lên từ chiếc xe đẩy góc đường, và bất chợt ngẩng đầu lên thì thấy hàng cây phong chạy dọc đại lộ đã ngả sang màu cam cháy với đỏ thẫm tự hồi nào.
Mùa thu ở xứ New York hổng giống bất kỳ nơi chốn nào trên cõi đời này. Nó không buồn bã ủ ê, mà giống như một sân khấu ngoài trời tràn đầy sức sống mãnh liệt. Nơi đó, từ anh nhân viên công sở tay cầm ly cà phê giấy bốc khói nghi ngút bước vội vã, cho tới mấy cô bác dắt chó đi dạo trong chiếc áo len dày, ai nấy đều mang một phong thái ung dung mà dứt khoát. Nếu bạn từng ấp ủ ước mơ đặt chân tới xứ cờ hoa, thì mùa thu chính là thời điểm ngọt ngào nhất để tận mắt ngắm nhìn một New York vừa hào nhoáng, vừa sâu lắng đến từng hơi thở.
Cái Lạnh Đầu Mùa Rất Riêng Của New York: Khi Cả Thành Phố Khoác Áo Thu Rực Rỡ
Mùa hè ở Manhattan oi ả ngột ngạt bao nhiêu, mùa đông tuyết rơi buốt giá bấy nhiêu, thì những ngày thu tháng Mười lại chiều lòng người bấy nhiêu. Ánh nắng rọi xiên qua những tòa cao ốc chọc trời bằng kính và những căn nhà gạch nâu cổ kính (brownstone) với một sắc vàng mật ong sóng sánh, thứ ánh sáng mà giới nhiếp ảnh gia lùng sục cả đời để bắt trọn. Không khí thoang thoảng mùi lá sồi khô rụng xào xạc hòa cùng mùi bánh mì nướng bơ tỏi từ các tiệm ăn nhỏ, tạo nên một phong vị rất đỗi đặc trưng của hòn đảo Manhattan.
Đi chơi New York mùa này sướng nhất là được nhìn ngắm cư dân bản xứ tận hưởng không gian ngoài trời một cách trọn vẹn. Mấy quán bar trên tầng thượng bắt đầu dọn chăn len ấm áp ra ghế dài, đốt những bồn lửa sưởi bập bùng giữa trời. Dọc theo khu SoHo hay Greenwich Village, các quán cà phê vỉa hè bật đèn sưởi ấm rực rỡ quanh những chiếc bàn gỗ nhỏ nhắn, để thực khách vừa nhâm nhi ly nước táo ép nóng hổi hay ly rượu vang nhẹ, vừa ngắm dòng người qua lại xúng xính áo măng-tô sành điệu. Cả thành phố bỗng trở nên gần gũi, ấm áp và mời gọi từng bước chân lãng du.
Buổi Sáng Tĩnh Lặng Giữa Central Park: Tán Lá Vàng The Mall Và Bóng Cầu Bow Bridge Soi Đáy Hồ
Cách tuyệt vời nhất để mở đầu một ngày mới ở New York là thức dậy thiệt sớm, bước chân vào công viên Central Park từ phía Upper West Side quanh góc đường 72. Vừa bước qua bức tường đá bao quanh công viên, mọi tiếng còi xe taxi vàng inh ỏi hay tiếng gầm rú của xe buýt bỗng chốc lùi lại phía sau, chỉ còn tiếng gió xào xạc trên ngọn cây và tiếng chim ríu rít chuyền cành.
Bạn hãy rảo bước thẳng về phía The Mall, con đường đi dạo tráng lệ bậc nhất công viên được che chở bởi hai hàng cây du Mỹ (American elm) cổ thụ. Vào độ cuối tháng Mười, những tán cây du cao vút cả chục mét đan cài vào nhau, tạo thành một vòm mái vòm tự nhiên dát toàn vàng rực rỡ trên nền trời xanh ngắt. Dưới mặt đường nhựa, từng đôi giày trượt patin lướt êm ru, tiếng đàn cello của người nghệ sĩ đường phố ngân vang da diết bên bức tượng Shakespeare, và từng bước chân giẫm lên thảm lá khô kêu lạo xạo vui tai.
Cứ đi tiếp về hướng đông, bạn sẽ tới Bethesda Terrace với vòm cuốn bằng đá sa thạch chạm khắc hoa văn tinh xảo, nơi âm thanh của những bản tình ca đường phố vang vọng như trong nhà hát lớn. Ngay sau lưng đài phun nước là hồ nước The Lake và cây cầu sắt uốn cong Bow Bridge huyền thoại. Đứng trên thành cầu lúc tám giờ sáng, mặt nước phẳng lặng như gương soi bóng rặng phong lá đỏ rực, mấy chiếc thuyền gỗ nhỏ neo đậu thảnh thơi bên bến, và phía xa xa là hai ngọn tháp đá vôi The San Remo vươn lên kiêu hãnh giữa trời thu. Đó là khung cảnh New York kinh điển mà bạn từng thấy trên những thước phim lãng mạn, mở ra thênh thang và hoàn toàn miễn phí cho bất kỳ ai chịu khó dậy sớm.
- Hãy dành chút thời gian rẽ vào The Ramble, một khu rừng nhỏ rộng hơn ba mươi sáu mẫu Anh với lối mòn quanh co giữa những tảng đá rêu phong và con suối róc rách, nơi hàng ngàn đàn chim di cư dừng chân nghỉ ngơi trên đường bay về phương nam.
- Mua một ly sô-cô-la nóng hoặc ly cà phê sữa từ chiếc xe đẩy nhỏ ven đường, ngồi xuống chiếc ghế gỗ màu xanh nhìn ra đồi Cherry Hill ngắm những cỗ xe ngựa gõ móng lóc cóc trên đường đất.
- Hổng nên tốn tiền mướn xe ngựa ở khu vực đông đúc làm chi; tự mình đi bộ thong thả sẽ giúp bạn phát hiện ra những góc khuất bình yên như hồ nước Conservatory Water, nơi người ta hay thả những chiếc thuyền buồm mô hình lướt sóng dập dềnh.
Dạo Quanh Những Con Phố Lát Đá West Village: Cà Phê Ban Mai, Quán Sách Nhỏ Và Hàng Cây Rụng Lá
Sau khi no mắt với sắc vàng rực của công viên Central Park, bạn hãy bắt một chuyến tàu điện ngầm xuôi về phía nam, dừng chân ở ga Christopher Street hoặc West 4th. Khu Greenwich Village và West Village chính là cái nôi nghệ thuật phóng khoáng và là linh hồn kiến trúc của cả thành phố Manhattan, nơi mà mạng lưới đường phố bàn cờ vuông vức bị phá vỡ hoàn toàn để nhường chỗ cho những con ngõ lát đá quanh co rợp bóng mát.
Những con đường như Perry, Charles, Bank hay Bedford đưa bạn đi qua hàng loạt dãy nhà gạch nâu cổ kính được xây dựng từ thế kỷ mười chín. Vào mùa thu, cư dân nơi đây có thú vui trang trí các bậc thềm đá trước cửa nhà bằng những trái bí ngô đủ màu sắc, những bó rơm bắp khô vàng ươm và dây thường xuân xanh mướt. Từng chiếc lá bạch quả hình cánh quạt rụng vàng hoe, trải dài như tấm thảm nhung dưới chân tường gạch rêu phong.
Hãy bước đi thiệt chậm rãi mà hổng cần phải dán mắt vào màn hình điện thoại dẫn đường. Bạn sẽ dễ dàng bắt gặp những hiệu sách cũ ấm cúng nằm nép mình dưới tầng bán hầm, những sạp hoa nhỏ bày đầy hoa cúc thược dược rực rỡ, hay những tiệm cà phê rang xay thơm lừng lan tỏa trong không khí lạnh. Nét duyên dáng của West Village nằm ở những điều bình dị như vậy: lắng nghe tiếng giày gõ đều đều trên vỉa hè gạch đỏ, ngắm nhìn những chiếc đèn lồng khí đốt lung linh và cảm nhận nhịp sống thư thái hiếm hoi của một New York bình yên.
Bữa Tiệc Ẩm Thực Đường Phố Đúng Điệu: Bánh Bagel Cá Hồi Hun Khói, Bò Pastrami Mềm Rục Và Lát Pizza Gập Đôi Nóng Hổi
Ăn uống ở New York hổng nhất thiết phải tốn tiền triệu để đặt bàn trước nửa năm ở những nhà hàng sang trọng. Linh hồn ẩm thực chân chính và đầy đặn của thành phố này ngự trị ngay trên các góc phố bình dân, sau những quầy kính sáng loáng của các tiệm deli Do Thái đã tồn tại cả trăm năm qua.
Bắt đầu bữa sáng chuẩn bài tại khu Lower East Side bằng một chiếc bánh bagel trứ danh. Bánh mì tròn New York được nặn bằng tay, luộc qua nước sôi rồi nướng trên những thanh gỗ tuyết tùng phủ vải bố cho tới khi vỏ ngoài giòn rụm bóng loáng, còn ruột bên trong thì đặc quánh, dai dai, cắn ngập chân răng đã đời. Ghé vào tiệm lâu đời như Russ & Daughters hay Tompkins Square Bagels, gọi một phần bánh everything bagel nướng sơ kẹp phô mai kem hành lá béo ngậy, từng lát cá hồi hun khói Nova xắt mỏng dính mềm tan, rắc thêm chút hành tây tím bào sợi và nụ bạch hoa (capers) chua thanh. Sự kết hợp mặn mà của cá, béo ngậy của kem phô mai và thơm lừng mè tỏi giòn giòn thiệt sự làm say lòng bất kỳ ai.
Tới trưa, hổng gì sánh bằng một ổ bánh mì kẹp thịt bò muối pastrami nóng hổi tại tiệm Katz's Delicatessen nằm ngay đường Houston. Từng tảng ức bò ướp muối tiêu và hạt ngò rí được xông khói rồi hấp hàng giờ liền cho tới khi phần viền thịt chuyển màu đỏ thắm và mềm rục ra. Đứng ngay quầy gọi món, người thợ cắt thịt sẽ xắt từng lát dày cộm bốc khói nghi ngút kẹp ngập ngụa giữa hai lát bánh mì lúa mạch đen, quết thêm muỗng mù tạt vàng cay nồng và kèm theo dĩa dưa leo muối chua giòn ngọt. Cắn một miếng ngập chân răng, mỡ bò tươm ra thơm phức, béo ngậy mà hổng ngấy chút nào.
Và dĩ nhiên, nhắc tới New York là phải nhắc tới pizza. Miếng pizza New York đúng điệu là một kiệt tác bình dân: lát bánh to đùng, đế mỏng dính, viền phồng xốp cháy xém thơm lừng, được gập đôi lại theo chiều dọc để lớp dầu phô mai màu cam óng ánh hổng chảy ra ngoài khi vừa đi dạo vừa thưởng thức. Tạt qua tiệm Joe's Pizza ở West Village hay Scarr's Pizza bên đường Orchard, cầm trên tay dĩa giấy mộc mạc với miếng pizza phô mai pepperoni nóng bỏng tay. Lớp sốt cà chua nghiền tươi rói có vị chua thanh dịu ngọt, phô mai mozzarella kéo sợi dai béo ngậy quyện cùng vị mặn mà cay cay của xúc xích, ăn đứng ngay trên vỉa hè như triệu người dân New York vẫn làm mỗi ngày.
- Khi gọi pastrami, hãy dặn người cắt thịt chọn phần "juicy" (có nạc lẫn mỡ) chứ đừng chọn "lean" (nạc khô); chính phần mỡ bò tươm ra mới giữ trọn vẹn gia vị xông khói đậm đà nghen.
- Uống kèm lát pizza nóng hổi với một ly nước ngọt có gas mát lạnh hoặc ly cà phê đen pha bằng phin giấy truyền thống Anthora màu xanh trắng in dòng chữ quen thuộc.
- Nếu muốn mua bánh bagel mang về khách sạn làm đồ ăn sáng hôm sau, hãy nhờ thợ cắt đôi sẵn trước khi cất; lúc nào ăn chỉ cần bỏ vô lò nướng lại là vỏ bánh lại giòn tan như mới ra lò.
Rời Xa Sự Xô Bồ Của Times Square: Học Cách Đi Tàu Điện Ngầm Và Lắng Nghe Nhịp Sống Thật Sự Của Manhattan
Nhiều du khách lần đầu tới New York hay mắc sai lầm là dành quá nhiều thời gian chen chúc giữa biển người và những tấm bảng quảng cáo đèn led khổng lồ chói lòa ở quảng trường Thời Đại (Times Square). Ngắm nhìn biển hiệu quảng cáo chừng ba mươi phút cho biết thì được, nhưng để cảm nhận cái hồn cốt thật sự của thành phố, bạn phải đi sâu vào những khu phố nơi người dân địa phương sinh sống và làm việc mỗi ngày.
Học cách làm quen với mạng lưới tàu điện ngầm (subway) là bước quan trọng nhất để làm chủ chuyến đi. Dưới lòng đất sâu, những đoàn tàu thép rầm rập chạy suốt ngày đêm hai mươi tư trên bảy, đưa đón đủ mọi tầng lớp từ nhạc sĩ, dân tài chính Wall Street cho tới những gia đình lao động bình dân. Đi tàu điện ngầm vừa lẹ làng, vừa tránh được cảnh kẹt xe cứng ngắc trên mặt đường, giúp bạn xuyên từ đầu này sang đầu kia Manhattan chỉ trong chớp mắt.
Hãy dành thời gian tản bộ trên công viên trên cao The High Line ở mạn Chelsea, nơi đường ray xe lửa chở hàng cũ kỹ được cải tạo thành lối đi bộ ngập tràn cỏ cây hoa lá mùa thu nhìn xuống đại lộ số 10. Từ đó, bạn có thể thả bộ xuống khu Meatpacking sành điệu, rảo bước qua khu phố nhà gang SoHo với những mặt tiền kiến trúc nguy nga, hoặc rẽ vào khu Chinatown thưởng thức xửng bánh bao kim sa và há cảo xíu mại nóng hôi hổi trong một quán ăn gia đình mộc mạc.
Rảo Bước Qua Cầu Brooklyn Lúc Hoàng Hôn: Khi Cả Đường Chân Trời Rực Sáng Giữa Dòng Sông East River
Khi ánh nắng chiều tà bắt đầu ngả dần về phía bờ tây New Jersey, hãy di chuyển tới chân cầu Brooklyn phía Lower Manhattan. Đi bộ qua cây cầu treo vĩ đại được khánh thành từ năm 1883 này là một trong những trải nghiệm ngoạn mục nhất mà bạn nhất định phải làm một lần trong đời.
Lối đi bộ bằng ván gỗ được thiết kế trên cao, tách biệt hoàn toàn với làn xe hơi chạy rầm rập phía dưới. Khi bước qua những vòm đá hoa cương khổng lồ theo phong cách Gothic với hai tòa tháp sừng sững, bạn hãy ngước nhìn lên bầu trời: hàng trăm sợi dây cáp thép đan chéo vào nhau như những dây đàn hạc khổng lồ in bóng trên nền mây ráng chiều tím ngắt. Gió từ cửa biển New York Harbor thổi lồng lộng mát rượi, xua tan hết mọi mệt mỏi sau một ngày cuốc bộ.
Canh giờ bước chân sao cho vừa qua tới bờ Brooklyn là lúc hoàng hôn buông xuống hoàn toàn. Bước xuống công viên Brooklyn Bridge Park và những con ngõ lát đá cổ kính của khu DUMBO, bạn chỉ cần quay đầu nhìn lại qua dòng sông East River: toàn bộ khu trung tâm tài chính Manhattan với tòa tháp One World Trade Center cao vút đồng loạt bật sáng đèn, phản chiếu những dải ánh sáng vàng kim và tím thẫm lấp lánh trên mặt nước dập dềnh. Khung cảnh ấy lộng lẫy và choáng ngợp tới mức sẽ in sâu vào tâm trí bạn mãi mãi.
Vài Mẹo Nhỏ Lận Lưng Giúp Chuyến Đi Êm Ru: Quẹt Thẻ OMNY, Tiền Tip Và Cách Đi Đứng Tự Nhiên Như Dân Bản Xứ
Để chuyến chu du New York trôi qua nhẹ nhàng, hổng gặp rắc rối bực mình, bạn nên ghi nhớ mấy kinh nghiệm bỏ túi này nghen:
- Thanh toán tàu điện tiện lợi hổng cần mua thẻ giấy: Bây giờ bạn hổng cần phải đứng xếp hàng chờ mua thẻ MetroCard màu vàng ở máy bán vé tự động nữa đâu. Cứ dùng thẻ ngân hàng có tính năng chạm (contactless) hoặc điện thoại có Apple Pay / Google Wallet quẹt thẳng vào cửa xoay OMNY là vào ga êm ru. Cứ hễ quẹt đủ mười hai lượt trong cùng một tuần (tính từ thứ Hai tới Chủ Nhật) bằng cùng một thiết bị, thì từ lượt thứ mười ba trở đi cho tới hết tuần bạn sẽ được đi tàu điện ngầm và xe buýt nội thành hoàn toàn miễn phí.
- Tốc độ đi bộ trên vỉa hè: Người New York đi bộ nhanh như gió và coi vỉa hè như làn đường cao tốc. Nếu bạn muốn dừng lại chụp hình, ngó bản đồ hay xem tin nhắn, hãy nép sát vào mép tường nhà hoặc quanh bồn cây bên lề, tránh đứng sững lại ngay giữa dòng người đang rảo bước. Khi lên xuống cầu thang ga tàu, nhớ luôn luôn đi về phía bên tay phải.
- Cách đọc bản đồ đường phố: Khu vực Manhattan được chia ô bàn cờ rất thông minh. Những con đường lớn chạy dọc từ nam lên bắc gọi là Avenue (từ 1st Avenue ở bờ đông tới 12th Avenue ở bờ tây), còn những con đường cắt ngang từ đông sang tây gọi là Street (số đường càng lớn thì càng nằm về hướng bắc uptown). Nhớ quy luật đơn giản này là bạn hổng bao giờ sợ bị lộn đường nghen.
- Văn hóa tiền boa (tiền tip): Tại Mỹ nói chung và các tiệm ăn ở New York nói riêng, tiền tip là thu nhập chính của người phục vụ. Khi ăn tại nhà hàng có người phục vụ tại bàn, mức tip lịch sự dao động từ mười tám tới hai mươi hai phần trăm trên tổng hóa đơn trước thuế. Còn nếu bạn mua cà phê hay mua lát pizza mang đi tại quầy, việc tip một đồng hoặc làm tròn tiền lẻ trên màn hình là tùy tâm, hổng ai bắt buộc.
- Ăn mặc nhiều lớp (layering) theo thời tiết mùa thu: Tiết trời tháng Mười và tháng Mười Một ở bờ đông thay đổi rất lẹ. Sáng sớm nhiệt độ có thể chỉ tầm mười độ C se buốt, nhưng tới đầu giờ chiều trời hửng nắng ấm lên tầm mười tám độ C rồi lại hạ nhanh sau khi mặt trời lặn. Hãy mặc áo thun bên trong, khoác thêm áo len mỏng và chiếc áo măng-tô chắn gió bên ngoài. Quan trọng nhất là một đôi giày thể thao thiệt êm chân, vì mỗi ngày ở New York bạn sẽ cuốc bộ từ mười lăm tới hai mươi cây số là chuyện hết sức bình thường.
Lúc thu dọn hành lý để ra phi trường, bạn sẽ thấy New York hổng dễ dàng phai mờ trong tâm trí. Rời xa thành phố rồi, nhưng tiếng còi tàu điện ngầm văng vẳng trong đường hầm, mùi thơm béo ngậy của lát pizza góc phố và khoảnh khắc ngắm lá vàng rơi lãng đãng trên mặt hồ Central Park sẽ còn đọng lại như một khúc ca mùa thu đẹp nhất trong đời bạn.